Gömülü Yazılım ve Firmware Geliştirme

Gömülü yazılımı, cihaz sahaya çıktıktan sonra da yönetilebilir olacak şekilde yazıyoruz.

Uzaktan güncelleme baştan kurgunun içinde. Cihaz sahadayken yeni sürüm yüklenebiliyor, güncelleme yarıda kalırsa cihaz kullanılamaz hale gelmiyor, eski sürümüne dönebiliyor. Bu, sonradan eklenmesi zor bir özellik; baştan düşünülmesi gerekiyor.

Kaynak kod size ait ve sizde kalıyor. Kaynak, derleme ortamı ve dokümantasyon teslimatın parçası. Bunu şartname konusu yapmanıza gerek yok, standart uygulamamız.

Kesinti durumu tanımlı. Bağlantı koptuğunda veri cihazda bekliyor, hat geri geldiğinde tamamlanıyor. Raporda görünmeyen boşluk oluşmuyor.

Güç tüketimi tasarımın parçası. Pille çalışan cihazlarda yazılımın davranışı, pil ömrünü donanım kadar belirliyor. Hedeflenen çalışma süresi baştan konuşuluyor ve ölçülerek doğrulanıyor.

Cihaz kendi durumunu bildiriyor. Çalışma süresi, hata sayısı, bağlantı kalitesi ve sürüm bilgisi merkezden görülebiliyor. Arızayı müşteri değil, siz önce fark ediyorsunuz.

Sürümler kayıt altında ilerliyor. Hangi cihazda hangi sürümün çalıştığı, o sürümde neyin değiştiği ve ne zaman yüklendiği duruyor. Sahada birbirinden farklı sürümler taşıyan cihazların bulunması yaygın bir sorun ve arıza aramayı gereksiz yere uzatıyor.

Güvenlik tarafı baştan ele alınıyor. Cihaza kimin ve nasıl erişebileceği, güncelleme yetkisinin nasıl doğrulanacağı kurgunun parçası. Sahaya çıkmış bir cihazda bunu sonradan eklemek çok daha zor.

Bu iş yalnızca kod yazmak değil; cihazın ömrü boyunca yönetilebilir kalmasını sağlamak.

Kapsamımız şöyle: gereksinimlerin çıkarılması, gömülü yazılımın geliştirilmesi, donanımla birlikte doğrulama, uzaktan güncelleme altyapısı, güç tüketimi ölçümü, saha testleri, sürüm yönetimi ve teslim dokümantasyonu.

Yazılımın üzerinde çalıştığı kartın tasarımı için: Elektronik Devre Tasarımı

Cihazın merkeze bağlandığı katman için: Sensör ve IoT Gateway Entegrasyonu

Kendi ürettiğimiz ve sahada çalışan donanıma örnek: Codigno Tag Pro

Sonradan ödenen bedel üzerine: Teknik Borç Nedir ve Nasıl Yönetilir · Tüm başlıklar: Elektronik ve Gömülü Sistemler

Gelen işlerin önemli bir kısmı sıfırdan geliştirme değil, devralma oluyor.

Elinizde çalışan bir cihaz var ama yazılımını yapan ekip yok. Kaynak kod varsa inceliyoruz, yoksa cihazın ne yaptığını çıkarıp yerine geçecek yazılımı yazıyoruz.

Devralma işlerinde önce mevcut durumu raporluyoruz. Yazılımın hangi durumda olduğunu, hangi kısmının korunabileceğini ve gerçekçi seçenekleri söylüyoruz. Bazen mevcut yazılımı düzeltmek, baştan yazmaktan pahalıya geliyor ve bunu gizlemiyoruz.

Devralınan cihazlarda ilk kazanç genelde uzaktan güncelleme oluyor. Cihaz donanım olarak buna uygunsa, sahaya araç çıkarma zorunluluğu tek bir çalışmayla ortadan kalkabiliyor. Uygun değilse bunu baştan söylüyoruz; yapılamayacak bir şeyi mümkünmüş gibi anlatmıyoruz.

Yarım kalmış projeleri de alıyoruz. Bu işlerde ilk adım kod yazmak değil, elde ne olduğunu netleştirmek. Bunu yapmadan verilen her süre tahmini yanlış çıkıyor.

Gömülü yazılımın diğer yazılım işlerinden farkı, hata yapıldığında geri dönüşünün pahalı olması.

Bir web uygulamasında hata bulunur, düzeltilir, yayına alınır. Sahaya dağıtılmış bin cihazda ise aynı hata, planlanmamış bir maliyet demek. Bu yüzden gömülü yazılımda tasarım kararları baştan doğru verilmek zorunda.

Bunu yapabilmenin yolu donanımı tanımaktan geçiyor. Kartı görmemiş, ölçüm almamış ve cihazın sahada nasıl davrandığını izlememiş bir ekip, kâğıt üzerinde doğru ama sahada kararsız çalışan bir yazılım yazar.

Codigno kendi donanımını tasarlayıp üretiyor ve o donanımın yazılımını da kendisi yazıyor. Kartı çizen ekiple firmware’i yazan ekip aynı çatı altında; bir sorun çıktığında donanım mı yazılım mı tartışması yaşanmıyor.

15 yıldır saha otomasyonu ve endüstriyel sistemler tarafında çalışıyoruz. Cihazın gerçekten duracağı yeri, oradaki sıcaklığı ve bağlantı kalitesini hesaba katarak yazıyoruz.